\nkarmazyn \u00a0\u00a0 \u00a0cynober \u00a0\u00a0 \u00a0z Ustawy \u00a0\u00a0 \u00a0czerwony
\n#DC143C \u00a0\u00a0 \u00a0#E34234 \u00a0\u00a0 \u00a0#D4213D \u00a0\u00a0 \u00a0#FF0000<\/p>\n
Dodajmy do tego warto\u015bci CMYK wynikajace z konwersji
\n5\/97\/71\/1\u00a0\u00a0 \u00a01\/85\/80\/0\u00a0\u00a0 \u00a09\/96\/94\/1\u00a0\u00a0 \u00a00\/95\/94\/0<\/p>\n
Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na warto\u015bci CMYK tych\u017ce odcieni, \u017caden bowiem nie ma warto\u015bci najprostszej 0\/100\/100\/0.<\/p>\n
Wr\u00f3\u0107my jednak do postrzegania koloru i jego odcieni. Inaczej b\u0119dziemy te odcienie postrzegali razem, ale rozstawione osobno, z biel\u0105 wok\u00f3\u0142.
\n![\"4](\"http:\/\/www.orlidom.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/04\/czerwien-1.jpg\" "\\"czerwien-1\\"")
\nWp\u0142yw mo\u017ce mie\u0107 r\u00f3wnie\u017c kolejno\u015b\u0107 ich prezentacji, zamie\u0144my je wi\u0119c miejscami.
\n![\"4](\"http:\/\/www.orlidom.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/04\/czerwien-1a.jpg\" "\\"czerwien-1a\\"")
\nInaczej je postrzegamy zestawione razem, na styk,
\n![\"4](\"http:\/\/www.orlidom.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/04\/czerwien-2.jpg\" "\\"czerwien-2\\"")
\na jeszcze inaczej, du\u017co trudniej rozpozna\u0107, te same 4 czerwienie umieszczone,\u00a0 wraz z ich odcieniami po\u015brednimi, w takiej formie, jak ni\u017cej.
\n![\"4](\"http:\/\/www.orlidom.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/04\/czerwien-3.jpg\" "\\"czerwien-3\\"")
\nKwadrat wydaje si\u0119 prawie jednorodn\u0105 czerwieni\u0105, mimo, \u017ce mamy tu\u00a0 w sumie 12 odcieni.\u00a0 Sprawia nam tak\u017ce problem wskazanie gdzie s\u0105 te 4, wy\u017cej opisane, czerwienie, przypisanie im nazw.<\/p>\n
Co si\u0119 stanie je\u015bli dodamy w \u015brodku pi\u0105t\u0105 czerwie\u0144, t\u0119 pomini\u0119t\u0105, czmykow\u0105 0\/100\/100\/0?<\/p>\n
![\"4](\"http:\/\/www.orlidom.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/04\/czerwien-4.jpg\" "\\"czerwien-4\\"")
<\/p>\n
W ka\u017cdym z prezentowanych rysunk\u00f3w mamy w\u0142a\u015bciwie problem z dopasowaniem w\u0142a\u015bciwej nazwy, o ile nie jest ona umieszczona bezpo\u015brednio przy pr\u00f3bce.<\/p>\n
Warto tu tak\u017ce doda\u0107 kolejny element zmienno\u015bci – zmieniaj\u0105c\u0105 si\u0119 w czasie mod\u0119, na ten lub inny odcie\u0144, a co za tym idzie zmienno\u015b\u0107 odcienia aktualnie uznawanego za najodpowiedniejszy, raz b\u0119dzie to subtelniejszy, raz ostro nasycony, a kolejnym razem ciemniejszy, od bli\u017cszego pomara\u0144czowi, po mocno nasycony fiolet. I ca\u0142y czas obracamy si\u0119 wok\u00f3\u0142 okre\u015blenia „czerwie\u0144”.<\/p>\n
To, co wydaje si\u0119, z naszej perspektywy (precyzji, oprzyrz\u0105dowania, wzornik\u00f3w), bardzo proste, czyli zachowanie jednorodno\u015bci odcienia, zgodnej zprecyzyjn\u0105\u00a0 specyfikacj\u0105, te\u017c takie proste i \u0142atwe by\u0107 nie chce, ot, cho\u0107by z racji stosowania tego samego barwnika precyzyjnie, w zgodzie z receptur\u0105, ale na r\u00f3\u017cnych pod\u0142o\u017cach, r\u00f3\u017cnych tkaninach, od naturalnych we\u0142en i ln\u00f3w po sztuczne stylony, o r\u00f3\u017cnych tak\u017ce splotach. R\u00f3\u017cne materia\u0142y powoduj\u0105 nieco inne przyjmowanie barwnika, a zatem nieco odmienne odcienie, je\u015bli dodamy do tego matowo\u015b\u0107 lub po\u0142yskliwo\u015b\u0107 materia\u0142u r\u00f3\u017cnica stanie si\u0119 dla obserwatora wi\u0119ksza, mimo dok\u0142adnie tej samej i procedury i u\u017cytego barwnika. Problem ten nie dotyczy tylko barwienia tkanin, pojawia si\u0119\u00a0 tak\u017ce w druku, przy stosowaniu precyzyjnie opisanego z wzornikiem Pantone koloru, zastosowaniu przy druku farby w pe\u0142ni zgodnej z tym wzornikiem, ale na r\u00f3\u017cnych pod\u0142o\u017cach papierowych. Nie jest tajemnic\u0105, \u017ce na papierze ch\u0142onnym, wsi\u0105kliwym kolor „si\u0105dzie”, wch\u0142oni\u0119ty g\u0142\u0119biej w struktur\u0119 papieru, i w efekcie b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142, mniej lub bardziej, na inny odcie\u0144. Mo\u017cna naturalnie zniwelowa\u0107 te r\u00f3\u017cnice, rozpisuj\u0105c dla r\u00f3\u017cnych pod\u0142o\u017cy r\u00f3\u017cne odcienie, ale pojawia si\u0119 inny problem – szeroko\u015bci specyfikacji danego koloru, grupy odcieni, skoro chcemy osi\u0105gn\u0105\u0107 ten sam efekt wizualny musimy dobra\u0107 i opisa\u0107 kolor uwzgl\u0119dniaj\u0105c specyfik\u0119 ka\u017cdego pod\u0142o\u017ca, a tych jest sporo. W wypadku tkanin mamy problem tak\u017ce z samymi barwnikami, innymi dla tkanin sztucznych i naturalnych, a i w naturalnych mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 r\u00f3\u017cnice.<\/p>\n
Zapyta\u0142em projektantk\u0119 mody Joann\u0119 Misztel\u0119<\/a>, jak dzisiaj wygl\u0105da, to barwienie tkanin:<\/p>\n „W tej chwili pracuje si\u0119 na tekstylnych pantonach*, albo u\u017cywa pr\u00f3bnika kolorystycznego danej farbiarni. Ka\u017cdy kolor ma receptur\u0119 zale\u017cn\u0105 od tego na czym ma by\u0107 farbowany.<\/p>\n Dalej, w obr\u00f3bce fabrycznej kolor zale\u017cy od temperatury, ci\u015bnienia i d\u0142ugo\u015bci czasu farbowania. Nawet je\u015bli farbujemy na ten sam kolor dwa osobne wsady, to nawet lekka r\u00f3\u017cnica temperatur kot\u0142\u00f3w, z pierwszym wsadem w stosunku do drugiego wsadu, mo\u017ce wp\u0142yn\u0105\u0107 na niuans kolorystyczny. Cz\u0142owiek przeci\u0119tny widzi r\u00f3\u017cnic\u0119 mniej wi\u0119cej co 10%, dlatego uwa\u017ca si\u0119, \u017ce akceptowalna jest delikatna niedoskona\u0142o\u015b\u0107, zreszt\u0105 farbiarnie nie daj\u0105 gwarancji na 100% zgodno\u015bci. Poza tym, wa\u017cne, pr\u00f3bki do akceptacji s\u0105 farbowane w warunkach laboratoryjnych. Potem w docelowym farbowaniu mo\u017ce si\u0119 to troszk\u0119 zmieni\u0107. Na koniec dochodzi jeszcze wyko\u0144czenie i stabilizacja koloru. Dro\u017csze s\u0105 ciemniejsze odcienie i te specjalnie stabilizowane.<\/p>\n Warto wiedzie\u0107, \u017ce ten sam kolor mo\u017ce zupe\u0142nie inaczej wygl\u0105da\u0107 na innym rodzaju np. dzianiny, mimo i\u017c b\u0119dzie to 100% bawe\u0142ny, i trzeba by\u0107 tego \u015bwiadomym. Inaczej b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142 kolor na jerseyu, inaczej na \u015bci\u0105gaczu, a jeszcze inaczej na pice…<\/p>\n To tak w skr\u00f3cie…”<\/p>\n No i mamy jasno\u015b\u0107 z problemem koloru p\u0142ata flagi, dzi\u015b przy mo\u017cliwo\u015bci kontroli ka\u017cdego parametru, zgodno\u015b\u0107 mamy tylko w pr\u00f3bkach laboratoryjnych. A jak to by\u0142o drzewiej? I dlaczego tak trudno m\u00f3wi\u0107 autorytatywnie o tym, czy innym, odcieniu naszej czerwieni, jako naszym, prawid\u0142owym?<\/p>\n Zacznijmy mo\u017ce od pytania drugiego, bo odpowiedzi\u0105 nie jest, wbrew pozorom, opisany wy\u017cej problem odcieni, nazewnictwa czy barwienia, a brak zachowanych zabytk\u00f3w weksylologicznych z terenu Polski, z najwcze\u015bniejszego okresu kszta\u0142towania si\u0119 pa\u0144stwowo\u015bci. Mo\u017cemy wi\u0119c jedynie domniemywa\u0107 owe kolory por\u00f3wnawczo, na bazie zachowanych zabytk\u00f3w europejskich, jak te\u017c pi\u015bmiennictwa. Mamy tak\u017ce do dyspozycji ikonografi\u0119, niezbyt bogat\u0105, z tego okresu, o tyle u\u0142omn\u0105, \u017ce oddaj\u0105c\u0105 bardziej termin „czerwie\u0144”, jako taki, ni\u017c precyzyjne odwzorowanie koloru. Rodzi si\u0119, przy okazji tej ikonografii, pytanie na ile wyst\u0119puj\u0105cy w niej kolor czerwieni, na sztandarach czy proporcach, odpowiada\u0142 w przybli\u017ceniu rzeczywisto\u015bci, na ile za\u015b by\u0142o to lu\u017ane potraktowanie czerwieni jako czerwieni, niewa\u017cne jak rozumianej przez artyst\u0119, na ile te\u017c by\u0142 to wynik r\u00f3\u017cnic pigmentu w palecie malarskiej i do barwnika tkaniny. Sp\u00f3jrzmy bowiem na barwniki naturalne, stosowane w \u015bredniowieczu, przypominaj\u0105c jednocze\u015bnie i\u017c barw\u0105 heraldycznego kanonu czerwieni, a wi\u0119c zabytki malowane, by\u0142 cynober (siarczek rt\u0119ci).<\/p>\n Kr\u00f3tk\u0105 list\u0119 barwnik\u00f3w wykorzystywanych w \u015bredniowieczu zacznijmy od polskiego produktu eksportowego, zwanego koszenil\u0105 (kwas karminowy) odpornego na dzia\u0142anie \u015bwiat\u0142a i utlenianie. By\u0142 to barwnik z wysuszonych i zmielonych owad\u00f3w zwanych czerwcami polskimi Porphyrophora polonica<\/em>. Dawa\u0142 odcie\u0144 okre\u015blany jako karmazynowy, karmin, lub kolor krwi \u017cylnej, mo\u017cna te\u017c go okre\u015bli\u0107 jak Adam Kromer, w swoim Ma\u0142ym Herbarzu – „Karmazynowy<\/strong> odcie\u0144 czerwieni (okre\u015blany tak\u017ce jako szkar\u0142at<\/strong> albo karmin<\/strong>) mo\u017cna uzna\u0107 za najbardziej polski.”<\/a> . Tu wypada doda\u0107 \u017ce u\u017cyte przez Kromera, jako synonimy, okre\u015blenia tej czerwieni, wskazuj\u0105 na du\u017c\u0105 trudno\u015b\u0107 rozr\u00f3\u017cnienia odcieni, o ile karmin bywa opisywany jako „kolor jaskrawoczerwony”<\/a>, to ju\u017c szkar\u0142at „mocny, ciemnoczerwony kolor, podobny do barwy krwi”<\/a>, za\u015b karmazyn „bardzo intensywny czerwony kolor”<\/a>. Jak wida\u0107 nie pomagaj\u0105 w tym rozr\u00f3\u017cnieniu r\u00f3wnie\u017c ich opisy, kt\u00f3re mo\u017cna interpretowa\u0107 dwojako. Karmazyn by\u0142 bardzo popularny w\u015br\u00f3d polskich magnat\u00f3w, st\u0105d powszechne ich okre\u015blanie mianem karmazyn\u00f3w. Staropolskie <\/em>karmezyn z w\u0142. <\/em>carmesino od ar. <\/em>qermazi \u2018czerwony\u2019<\/a>. Czy by\u0142 stosowany dla barwienia p\u0142ata chor\u0105gwi Rzeczypospolitej? Nie wiem, jest to mo\u017cliwe, cho\u0107 prawdopodobniejsze, wydaje mi si\u0119,\u00a0 i\u017c by\u0142a to purpura, z racji wy\u017cszej cenny barwnika jak i symbolicznego przypisania najwy\u017cszej w\u0142adzy.<\/span> Cynober<\/strong> – pigment o tym odcieniu pozyskiwano z cynobru, minera\u0142u z zawarto\u015bci\u0105 siarczku rt\u0119ci. Nie wydaje mi si\u0119 by by\u0142 stosowany do barwienia p\u0142ata chor\u0105gwi Rzeczypospolitej, st\u0105d moje zastrze\u017cenie o niekoniecznie prawid\u0142owym odwzorowaniu koloru sztandaru w malarstwie.<\/p>\n Najdro\u017cszym stosowanym barwnikiem by\u0142a purpura<\/strong>, otrzymywana z, \u017cyj\u0105cych w Morzu \u015ar\u00f3dziemnym, mi\u0119czak\u00f3w z gatunk\u00f3w Purpura haemastoma<\/em> oraz Murex trunculus<\/em>. Najbardziej za\u015b cenion\u0105 purpur\u0119 tyryjsk\u0105, uzyskiwano z wydzieliny \u015blimak\u00f3w morskich Haustellum brandaris<\/em>. By\u0142 to „naturalny barwnik o zakresie barw od intensywnie czerwonego do fioletu, tak\u017ce w g\u0142\u0119bokich odcieniach zbli\u017conych do barwy \u015bliwki czy do koloru granatowego.”<\/a> Z racji cenno\u015bci, a co za tym idzie ograniczonej dost\u0119pno\u015bci dla szerszego kr\u0119gu odbiorc\u00f3w, wydaje si\u0119 \u017ce purpura, powszechnie przypisana w\u0142adzy najwy\u017cszej, mo\u017ce by\u0107 barwnikiem stosowanym przy barwieniu tkaniny chor\u0105gwi Rzeczypospolitej, mo\u017ce, cho\u0107 nie musi, ma jednak atuty przemawiaj\u0105ce na jej rzecz. Pozostaje tylko drobiazg – jak intensywny, nasycony, by\u0142 odcie\u0144 czerwieni.<\/p>\n Jak wida\u0107 mo\u017cliwo\u015bci wiele, mimo tylko 3 wymienionych barwnik\u00f3w. Pami\u0119tajmy jednak \u017ce odnosimy te wszystkie mo\u017cliwo\u015bci, odcienie, do p\u0142ata tkaniny chor\u0105gwi g\u0142\u00f3wnej Kr\u00f3lestwa Polskiego i tylko do niej, jako \u017ce do ko\u0144ca Rzeczypospolitej flagi pa\u0144stwowe nie istnia\u0142y. To zatem od barw tej\u017ce chor\u0105gwi wywodzimy nasze barwy narodowe.<\/p>\n Tu\u017c przed schy\u0142kiem Rzeczypospolitej okre\u015blono te barwy jasno po raz pierwszy, w uchwale Sejmu Kr\u00f3lestwa Polskiego z 7 lutego 1831:<\/p>\n \u201eIzba Senatorska i Izba Poselska, po wys\u0142uchaniu Wniosk\u00f3w Komisji Sejmowych, zwa\u017cywszy potrzeb\u0119 nadania jednostajnej oznaki, pod kt\u00f3r\u0105 winni si\u0119 \u0142\u0105czy\u0107 Polacy, postanowi\u0142y i stanowi\u0105: Kokard\u0119 Narodow\u0105 stanowi\u0107 b\u0119d\u0105 kolory herbu Kr\u00f3lestwa Polskiego i Wielkiego Ksi\u0119stwa Litewskiego, to jest kolor bia\u0142y z czerwonym\u201d.<\/p>\n Brak jak wida\u0107 doprecyzowania, czy to nazw\u0105, czy opisem, odcienia czerwieni. Takie\u017c og\u00f3lne okre\u015blenie powt\u00f3rzy si\u0119 wraz z odzyskaniem niepodleg\u0142o\u015bci, w roku 1919 Sejm ustanowi\u0142 co nast\u0119puje:<\/p>\n \u201eza barwy Rzeczypospolitej Polskiej uznaje si\u0119 kolor bia\u0142y i czerwony w pod\u0142u\u017cnych pasach r\u00f3wnoleg\u0142ych, z kt\u00f3rych g\u00f3rny \u2013 bia\u0142y, dolny za\u015b \u2013 czerwony\u201d.<\/p>\n Dopiero dwa lata p\u00f3\u017aniej,w 1921 r., Ministerstwo Spraw Wojskowych wydaje broszur\u0119\u00a0 Stanis\u0142awa \u0141ozy \u201eGod\u0142o i barwy Rzeczypospolitej Polskiej\u201d, z zaleceniem barwienia p\u0142ata czerwonego flagi na karmazynowo.<\/p>\n W roku 1927 zostaje zmieniony odcie\u0144 czerwieni na fladze, na cynober, zwany te\u017c chi\u0144sk\u0105 czerwieni\u0105.<\/p>\n Okres po drugiej wojnie \u015bwiatowej nie przynosi zmian, w kwestii barw flagi. W znowelizowanej w 1997 r. Konstytucji RP czytamy w art. 28, i\u017c:<\/p>\n „Barwami Rzeczypospolitej Polskiej s\u0105 kolory bia\u0142y i czerwony”<\/p>\n czyli okre\u015blenia og\u00f3lne, jednak „Ustawa o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o piecz\u0119ciach pa\u0144stwowych”<\/a> precyzuje te barwy wed\u0142ug specyfikacji CIELUV, z czym zreszt\u0105 mamy osobny k\u0142opot, vide m\u00f3j tekst Jaka barwa?<\/a>.<\/p>\n Charakterystyczn\u0105 cech\u0105 odcienia czerwieni okre\u015blanego jako kolor „krwi \u017cylnej”, w tym tak\u017ce nasz karmazyn,\u00a0 jest, co nie zaskakuje, jego popularno\u015b\u0107 weksylologiczna. Popularno\u015b\u0107 ta symbolicznie jest w pe\u0142ni uzasadniona, vide m\u00f3j tekst Symbolika bieli i czerwieni<\/em><\/a>. Od momentu Rewolucji Francuskiej b\u0119dzie si\u0119 on pojawia\u0142 na flagach pod nieco zmienion\u0105 nazw\u0105 „koloru krwi robotniczej”. Jego popularno\u015b\u0107 to tak\u017ce pojawienie si\u0119 barwnik\u00f3w sztucznych, du\u017co ta\u0144szych, a zatem \u0142atwiej dost\u0119pnych, jak i pojawienie si\u0119 w szerokim stosowaniu flag. Nasza karmazynowa wyr\u00f3\u017cnialno\u015b\u0107 przesta\u0142a tym samym istnie\u0107, w powszechno\u015bci wyst\u0119powania tego odcienia na weksyliach. Tym za\u015b bole\u015bniejsze \u017ce \u00f3w odcie\u0144 obra\u0142y sobie za kolor dwa niezbyt dobrze w Polsce postrzegane pa\u0144stwa: III Rzesza Niemiecka oraz Zwi\u0105zek Socjalistycznych Republik Radzieckich. By\u0107 mo\u017ce wi\u0119c nie od rzeczy by\u0142a zmiana z roku 1927 naszych barw , na cynober, jak i utrzymanie tej barwy po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci w roku 1945. Paradoksalnie bowiem to co niegdy\u015b by\u0142o powszechne sta\u0142o si\u0119 unikalne (cynober) w zastosowaniach, to za\u015b co by\u0142o unikalne (karmazyn) sta\u0142o si\u0119 powszechnie stosowane. Mo\u017ce warto wi\u0119c raz jeszcze przemy\u015ble\u0107 \u00f3w odcie\u0144 czerwieni, okre\u015bli\u0107 barwy na nowo, kieruj\u0105c si\u0119 nie tyle historycznym odniesieniem, jak w wypadku karmazynu, a stawiaj\u0105c na wi\u0119ksz\u0105 unikatowo\u015b\u0107 cynobru.<\/p>\n _________<\/p>\n
\n<\/span><\/p>\n