{"id":2380,"date":"2018-12-04T13:28:15","date_gmt":"2018-12-04T12:28:15","guid":{"rendered":"http:\/\/www.orlidom.pl\/?p=2380"},"modified":"2023-05-04T22:48:36","modified_gmt":"2023-05-04T20:48:36","slug":"poprawiac-czy-nie-poprawiac","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/strona-glowna\/poprawiac-czy-nie-poprawiac\/2380","title":{"rendered":"Poprawia\u0107 czy nie poprawia\u0107"},"content":{"rendered":"

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowi\u0142o zmieni\u0107 Ustaw\u0119 o\u00a0godle poprawiaj\u0105c jej zapisy, ale tak\u017ce w\u00a0ramach za\u0142\u0105cznik\u00f3w wprowadzi\u0107, postulowane od dawna, brakuj\u0105ce wersje cyfrowe god\u0142a pa\u0144stwowego wraz z\u00a0nowymi barwami i\u00a0ich pe\u0142n\u0105 specyfikacj\u0105, przyjazn\u0105 u\u017cytkownikowi. Przy okazji postanowiono poprawi\u0107 god\u0142o projektu Kami\u0144ski\/Heidrich wprowadzeniem kilku drobnych korekt. Maj\u0105 to by\u0107 4 elementy: prze\u015bwity w\u00a0koronie, tr\u00f3jli\u015b\u0107 zamiast rozet, lustrzane odbicie skrzyde\u0142 i\u00a0z\u0142ocenie nieopierzonej cz\u0119\u015bci n\u00f3g.<\/p>\n

Cytat z\u00a0wypowiedzi Alfreda Znamierowskiego dla Gazety – „Heraldycy: Trzeba poprawi\u0107 Or\u0142a Bia\u0142ego” , wywiad Miros\u0142awa Maciorowskiego<\/a>, 5.02.2018<\/p>\n

„Nie powinno si\u0119 zmienia\u0107 kszta\u0142tu or\u0142a, bo wprawdzie nie jest zbytnio heraldyczny, ale ludzie si\u0119 ju\u017c do niego przyzwyczaili. Nale\u017cy mu jednak przywr\u00f3ci\u0107 z\u0142ote \u0142apy \u2013 ca\u0142e, a\u00a0nie tylko pazurki. Bo nasz orze\u0142 zawsze takie mia\u0142. Druga zmiana powinna dotyczy\u0107 korony: ani w\u00a0heraldyce, ani w\u00a0rzeczywisto\u015bci nigdy nie istnia\u0142a lita korona. Zawsze mi\u0119dzy kwiatonami, czyli liliami heraldycznymi, istnia\u0142y prze\u015bwity. Powinni\u015bmy wi\u0119c mi\u0119dzy nimi widzie\u0107 czerwie\u0144 tarczy herbowej. A\u00a0trzecia zmiana dotyczy tego, co wida\u0107 na obu ko\u0144cach przepaski or\u0142a, czyli gwiazdek, cho\u0107 tak naprawd\u0119 s\u0105 to pi\u0119cioli\u015bcie. To nie jest prawid\u0142owe – powinny zast\u0105pi\u0107 je tr\u00f3jli\u015bcie, jak na historycznych wizerunkach”<\/em><\/p>\n

Dwa elementy wydaj\u0105 si\u0119 niezaprzeczalnie warte zmiany – prze\u015bwity w\u00a0koronie (doda\u0142 bym poprawienie kszta\u0142tu korony) i\u00a0wprowadzenie tr\u00f3jli\u015bcia zamiast rozety na skrzyd\u0142ach. Oba nie naruszaj\u0105 struktury or\u0142a i\u00a0nie s\u0105 tak\u017ce daleko id\u0105c\u0105 zmian\u0105. Wi\u0119cej, ich wprowadzenie w\u00a0\u017cycie wydaje si\u0119 w\u00a0miar\u0119 proste i\u00a0nie wymagaj\u0105ce du\u017cych nak\u0142ad\u00f3w finansowych, w\u00a0wielu wypadkach da si\u0119 przeprowadzi\u0107 „na ju\u017c” retusz gotowych utensyli\u00f3w, jak piecz\u0119cie czy tablice urz\u0119dowe, wymieniaj\u0105c je na ca\u0142kowicie nowe dopiero wraz z\u00a0ich zu\u017cyciem.<\/p>\n

Dwa kolejne elementy – lustrzane skrzyd\u0142a i\u00a0z\u0142ocenie n\u00f3g – s\u0105 ju\u017c, moim zdaniem, mocno dyskusyjne, co spr\u00f3buj\u0119 uzasadni\u0107 ni\u017cej.<\/p>\n

    \n
  1. Poz\u00f3r lustrzanego odbicia skrzyde\u0142 w or\u0142ach historycznych<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n

    Zastosowane przeze mnie w\u00a0finalnym projekcie Orli Dom lustrzane odbicie skrzyde\u0142 or\u0142a sta\u0142o si\u0119 tak\u017ce jedn\u0105 z\u00a0wytycznych poprawiania or\u0142a przez MKiDN. Zastan\u00f3wmy si\u0119 na ile ten zabieg, do\u015b\u0107 prosty w dobie program\u00f3w graficznych, jest zasadny w\u00a0wypadku or\u0142a Kami\u0144skiego, a\u00a0nawet, jak twierdz\u0105 niekt\u00f3rzy, niezb\u0119dny dla prawid\u0142owo\u015bci heraldycznej.<\/p>\n

    Wsp\u00f3\u0142czesne programy graficzne pozwalaj\u0105 na idealne wykre\u015blanie, idealne zwielokrotnianie element\u00f3w i\u00a0ich odbijanie w\u00a0lustrzanym odbiciu, ale drzewiej nie tak bywa\u0142o. Opracowywane r\u0119cznie or\u0142y na przestrzeni wiek\u00f3w cechuje ta sama drobna niedok\u0142adno\u015b\u0107 (chodzi o\u00a0skrzyd\u0142a), kt\u00f3r\u0105 ma i\u00a0orze\u0142 Z. Kami\u0144skiego z\u00a0roku 1927. Je\u015bli por\u00f3wnamy artefakty z\u00a0epoki, nie ich wsp\u00f3\u0142czesne cyfrowe odtworzenia, zauwa\u017cymy r\u00f3\u017cnice formy skrzyde\u0142. Mniejsze lub wi\u0119ksze wyst\u0119powa\u0142y zawsze.<\/p>\n

    Argument o\u00a0konieczno\u015bci takiej zmiany ze wzgl\u0119d\u00f3w heraldycznych jest wa\u017cny, ale nie a\u017c na tyle by go wprowadza\u0107 w\u00a0nieheraldycznym, jak twierdzi wi\u0119kszo\u015b\u0107 heraldyk\u00f3w, wzorze or\u0142a. Je\u017celi co\u015b jest nieheraldyczne w\u00a0ca\u0142o\u015bci, to zmiana jednego elementu (a\u00a0nawet 4 wymienionych) tej nieheraldyczno\u015bci or\u0142a nie zmieni. Jest i\u00a0argument innego rodzaju – zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 odbiorc\u00f3w nie widzi r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy skrzyd\u0142ami or\u0142a, to niuans dla specjalist\u00f3w, a\u00a0skoro nie widzi, to po co zmienia\u0107 detal? Moim zdaniem to, na co mog\u0142em sobie pozwoli\u0107 w swoim projekcie studyjnym, jest jednak czym\u015b zupe\u0142nie r\u00f3\u017cnym od zmieniania oficjalnej wersji god\u0142a projektu Kami\u0144skiego. Co za tym idzie niekoniecznie przenoszenie takich zmian z\u00a0projektu „p\u0142askiego” do oficjalnej wersji „tr\u00f3jwymiarowej” jest zasadne.<\/p>\n

    Problem lustrzanego odbicia nie dotyczy zreszt\u0105 wy\u0142\u0105cznie skrzyde\u0142. Id\u0105c tym tokiem my\u015blenia nale\u017ca\u0142o by skorygowa\u0107 tak\u017ce lustrzano\u015b\u0107 n\u00f3g i\u00a0ogona, co wida\u0107 na szkicu poni\u017cej. Po prawej lustrzane odbicie or\u0142a z\u00a0projektu Orli Dom.<\/p>\n

    \"\"<\/a><\/p>\n

    2. Z\u0142ocenia a heraldyka<\/strong>.<\/p>\n

    Przyj\u0119to poprawk\u0119 heraldyczn\u0105 w\u00a0postaci poz\u0142ocenia nieopierzonych \u0142ap w\u00a0ca\u0142o\u015bci, zamiast jak dotychczas samych pazur\u00f3w. Czemu jednak \u0142apy musz\u0105 by\u0107 z\u0142ote a\u00a0jednocze\u015bnie brak tego z\u0142ocenia na przepasce z\u00a0tr\u00f3jli\u015b\u0107mi? Z ikonografii piastowskich or\u0142\u00f3w wynika jasno, \u017ce te dwa elementy by\u0142y z\u0142ocone zawsze w\u00a0parze – nogi i\u00a0przepaska z\u00a0tr\u00f3jli\u015b\u0107mi – i\u00a0jedynie brak przepaski i\u00a0tr\u00f3jli\u015bci uzasadnia\u0142 brak z\u0142ota w\u00a0tym miejscu skrzyd\u0142a. Logicznie zatem mamy dwa wyj\u015bcia: a\/ poz\u0142ocenie przepaski i\u00a0tr\u00f3jli\u015bcia, b\/ usuni\u0119cie przepaski i\u00a0tr\u00f3jli\u015bcia. Pierwsze jest mo\u017cliwe, ale wymagaj\u0105ce tak\u017ce lekkiej korekty skrzyde\u0142, co pokazuj\u0119 na poni\u017cszych szkicach.<\/p>\n

    \"\"<\/a>
    \n    \"\"<\/a>
    \n    \"\"<\/a><\/p>\n

    Drugie za\u015b, usuni\u0119cie przepasek, tworzy dziury na skrzyd\u0142ach zaburzaj\u0105ce wygl\u0105d or\u0142a i\u00a0w konsekwencji wymaga\u0142o by wprowadzenia nowego ci\u0105gu pi\u00f3r.<\/p>\n

    Jest i\u00a0argument przeciw innego rodzaju – poz\u0142ocone \u0142apy ma ju\u017c bia\u0142y orze\u0142 w\u00a0herbie Frankfurtu nad Menem, kt\u00f3rego kilkakrotnie widzia\u0142em stosowanego w\u00a0charakterze god\u0142a Polski. Po wprowadzeniu z\u0142ocenia \u0142ap b\u0119dzie tych b\u0142\u0119dnych wyst\u0105pie\u0144 pewnie wi\u0119cej.<\/p>\n

    \"herb<\/a><\/p>\n

    Podsumuj\u0119 powy\u017csze zastrze\u017cenia cytatem z\u00a0komentarza Adama Twardocha na Facebooku (25.11.2018)<\/p>\n

    „My\u015bl\u0119, \u017ce bez dyskusji na temat tego, jakie warto\u015bci i\u00a0przes\u0142ania symbolika pa\u0144stwowa powinna za sob\u0105 nie\u015b\u0107 nie ma sensu debatowa\u0107 o\u00a0formie. A\u00a0Polska jest obecnie w\u00a0takim momencie, \u017ce kurs jest nieoczywisty.\u00a0Mo\u017cna zrobi\u0107 drobny poprawno\u015bciowo-techniczny fejslifting or\u0142a, \u017ceby dostosowa\u0107 go do potrzeb cyfrowych \u2014 ale wszelkie pr\u00f3by nadania wizualnej sp\u00f3jno\u015bci odbij\u0105 si\u0119 o\u00a0kwestie ideologiczne.”<\/em><\/p>\n

    I jeszcze o\u00a0jednym elemencie warto pami\u0119ta\u0107 i\u00a0poprawi\u0107 – zw\u0119\u017caj\u0105ca si\u0119, nie wiadomo po co, tarcza herbowa w\u00a0aktualnie obowi\u0105zuj\u0105cym wzorze Andrzeja Heidricha<\/a>.<\/p>\n

     <\/p>\n

    \"tarcza<\/p>\n

     <\/p>\n

    Zw\u0119\u017cenia tarczy nigdy nie by\u0142o, tak w\u00a0herbie Kami\u0144skiego, jak i\u00a0PRL-owskich wersjach god\u0142a. W\u00a02011 roku, w\u00a0artykule „Tarcza herbu”,\u00a0 pisa\u0142em o\u00a0tym tak:<\/p>\n

    „Nie da si\u0119\u00a0 tego zw\u0119\u017cenia tarczy u\u015bredni\u0107 dla r\u00f3\u017cnych wysoko\u015bci umiejscowienia tarczy. Nale\u017ca\u0142oby tak\u0105 tarcz\u0119 przypisa\u0107 do konkretnych przypadk\u00f3w stosowania, z\u00a0precyzyjnym opisem minimalnej wysoko\u015bci umieszczenia herbu RP. By\u0142aby to wi\u0119c szczeg\u00f3lna odmiana wersji podstawowej herbu.<\/strong><\/span> Kolejnym argumentem przeciwko tak zw\u0119\u017conej tarczy jest druk i\u00a0zupe\u0142nie inne postrzeganie oraz oddzia\u0142ywanie herbu. Ma\u0142e wymiary herbu w\u00a0druku powoduj\u0105 r\u00f3wnie\u017c zanikanie wzrokowe zw\u0119\u017cenia, pozostawiaj\u0105c jednak wra\u017cenie b\u0142\u0119du w\u00a0druku. Przy pozostawieniu tak skonstruowanej tarczy nale\u017ca\u0142o by j\u0105 precyzyjnie wymiarowa\u0107 okre\u015blaj\u0105c r\u00f3wnie\u017c k\u0105t odchylenia bok\u00f3w ku \u015brodkowi. Obecny k\u0105t o\u00a0warto\u015bci 0,76 stopnia wydaje si\u0119 by\u0107 ca\u0142kowicie przypadkowy.”<\/a><\/em><\/p>\n

    \n
    <\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowi\u0142o zmieni\u0107 Ustaw\u0119 o\u00a0godle poprawiaj\u0105c jej zapisy, ale tak\u017ce w\u00a0ramach za\u0142\u0105cznik\u00f3w wprowadzi\u0107, postulowane od dawna, brakuj\u0105ce wersje cyfrowe god\u0142a pa\u0144stwowego wraz z\u00a0nowymi barwami i\u00a0ich pe\u0142n\u0105 specyfikacj\u0105, przyjazn\u0105 u\u017cytkownikowi. Przy okazji […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2904,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[201,44,9,24],"tags":[423,424,421,389,422,390,426,14,425,25,30],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2380"}],"collection":[{"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2380"}],"version-history":[{"count":11,"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2380\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2905,"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2380\/revisions\/2905"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2904"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2380"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2380"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/orlidom.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2380"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}